Een robotmaaier die op afstand kan worden overgenomen, een bewakingscamera die iedereen kan bekijken en een wachtwoord dat al jaren niet veranderd is. De digitale beveiliging van je bedrijf verdient minstens evenveel aandacht als het slot op je loods.
Je sluit ’s avonds de poort van je bedrijfsterrein, schakelt het alarm in en controleert nog even de camerabeelden op je smartphone. Alles veilig. Of toch niet? Want terwijl je loods stevig op slot zit, kan er digitaal nog een achterdeur openstaan waarvan je niet eens weet dat ze bestaat.
Steeds meer toestellen in de groensector zijn verbonden met het internet. Robotmaaiers, bewakingscamera’s, alarmsystemen en machines die op afstand kunnen worden opgevolgd: allemaal bijzonder handig, maar ze brengen ook een verantwoordelijkheid mee waar weinig ondernemers ’s avonds nog aan denken. Wie houdt die toestellen eigenlijk veilig?
In 2024 ontdekten beveiligingsonderzoekers kwetsbaarheden bij robotmaaiers en robotstofzuigers van fabrikant Ecovacs. Onder bepaalde omstandigheden konden aanvallers via een draadloze verbinding controle krijgen over toestellen, waarna ook toegang tot functies zoals camera’s en microfoons mogelijk werd. De fabrikant erkende beveiligingsproblemen en bracht verbeteringen en updates uit.
Het klinkt als een scène uit een slechte spionagefilm, maar het onderzoek maakte vooral duidelijk dat een slimme machine tegenwoordig meer is dan een stuk mechaniek. Zodra een toestel verbonden is met een netwerk, kan het ook een digitaal toegangspunt worden.
Dat betekent uiteraard niet dat iedere robotmaaier zomaar gehackt kan worden. Wel dat we bij de aankoop van machines stilaan andere vragen moeten stellen dan alleen hoeveel vierkante meter ze per uur aankunnen.
Neem nu de bewakingscamera’s die je enkele jaren geleden hebt laten installeren. Ze hangen netjes boven de ingang, bij de opslagruimte en misschien zelfs in de werkplaats. Via een app kun je vanop vakantie controleren of alles in orde is. Ideaal.
Maar weet je nog wie ze geïnstalleerd heeft, welk wachtwoord erop staat en wanneer ze voor het laatst een software-update kregen?
Sommige oudere of slecht geconfigureerde camerasystemen gebruiken nog standaardwachtwoorden, terwijl andere rechtstreeks bereikbaar zijn via het internet. Als zo’n systeem onvoldoende beveiligd is, kunnen onbevoegden mogelijk meekijken. En dan toont die camera niet alleen of er ’s nachts iemand je terrein betreedt, maar ook welke machines er staan, wanneer medewerkers vertrekken en op welke momenten je loods leeg is.
De camera die je hebt opgehangen om diefstal te voorkomen, kan zo onbedoeld informatie prijsgeven aan mensen die er niets te zoeken hebben.
Voor een machine met versleten lagers bel je de werkplaats. Wanneer een hydraulische leiding lekt, wordt ze vervangen. Maar een bewakingscamera met software van vijf jaar geleden? Die blijft vaak gewoon hangen, zolang het beeld maar werkt.
Daar zit misschien wel de grootste uitdaging. In veel groenbedrijven is er niemand die zich specifiek bezighoudt met de digitale beveiliging van toestellen. De installateur heeft zijn werk gedaan, de leverancier heeft de machine geleverd en de ondernemer heeft ondertussen honderd andere zaken aan zijn hoofd.
Toch hoeft een goede basisbeveiliging niet ingewikkeld te zijn. Verander standaardwachtwoorden, gebruik voor elk systeem een uniek wachtwoord en schakel waar mogelijk tweestapsverificatie in. Controleer regelmatig of er updates beschikbaar zijn en vraag je leverancier hoelang een toestel nog beveiligingsupdates krijgt. Laat camera’s en machines bovendien niet rechtstreeks via het internet bereikbaar zijn als dat niet nodig is.
En misschien de eenvoudigste vraag van allemaal: wie heeft er vandaag nog toegang tot die systemen? Ook de installateur van vijf jaar geleden? Of die voormalige medewerker die ooit de app op zijn telefoon installeerde?
Je hoeft geen IT-specialist te worden om je bedrijf digitaal beter te beveiligen. Net zoals je bij een nieuwe machine vraagt naar onderhoud, garantie en wisselstukken, kun je ook informeren naar software-updates, toegangsbeheer en beveiliging.
Dat geldt trouwens evenzeer voor machineverdelers en installateurs. Wie klanten helpt om hun toestellen veilig te configureren en up-to-date te houden, levert een dienstverlening die steeds belangrijker wordt.
De volgende keer dat je ’s avonds de loods afsluit, kijk dan gerust nog eens naar de camera boven de deur. Niet alleen om te controleren of ze werkt, maar ook om je af te vragen wie er eigenlijk allemaal kan meekijken.
Want een stevig hangslot is weinig waard als de digitale achterdeur wagenwijd openstaat.